İkiye bölünen RESPECT
2003’ten itibaren, oluşan geniş savaş-karşıtı cepheyi tek bir koalisyon çatısı altında birleştirmeye ve derinleştirmeye, Blair’in ‘Yeni’ İşçi Partisi politikalarına karşı alternatif oluşturabilecek bir konum kazandırmaya çalışan RESPECT-UNITY koalisyonu, geçen hafta geri dönülmez biçimde çöktü.
2004 Avrupa Parlamentosu seçimi ve yakın dönem yerel seçimlerinde –beklentiler kadar olmasa da- uzun yıllar sonra ilk defa İşçi Partisi’nin solunda bir güç belirmiş (Yeşilleri de unutmayalım), yerel konseylerde temsilcileri kazanmış ve de medyatik/tartışmalı ancak savaş-karşıtı çıkışlarıyla tüm dünyada tanınmış eski İşçi Partisi parlamenteri George Galloway’in seçilmesiyle başarılı da olmuştu.
İlk olarak Galloway, Socialist Workers Party (SWP) kontrolündeki RESPECT Ulusal Komite’ye gönderdiği açık mektupta örgütü eleştirdi, örgütü amatörlükle suçladı, isim vermeden SWP’nin örgüt içindeki stratejilerini eleştirip SWP’nin aleyhine bir takım öneriler ileri sürdü. SWP bunları örgüt içinde ‘solcu cadı avı’ olarak değerlendirip uygulamaya yanaşmayınca tartışmalar iyice alevlendi. Bu arada SWP, Galloway ile saf tutan üç üst düzey parti üyesini ihraç etti. Sonuçta medyaya da türlü şekillerde yansıyan bu ihtilaf, geçen hafta birbirinden ayrı iki RESPECT kongresinin toplanmasıyla doruğa ulaştı.
Şimdi, bir yanda SWP ağırlıklı bir taraf var, diğer yanda ise Galloway, Ken Loach gibi birkaç ünlü isim, Müslüman-Asyalı unsurlar ve ISG gibi küçük troçkist gruplar var. Birbirlerine bu kadar ağır saldırdıktan sonra, artık bir araya gelmelerine imkan da yok. Ne yazık ki, İşçi Partisi’nin solunda sağlam bir güç oluşturmak başka bir bahara kalıyor.
Peki, buradan bakınca tartışmanın özüyle ilgili ve hangi tarafın haklı olduğuna dair ne söyleyebiliriz? Açık ki, sorun değişik önceliklere ve çıkarlara sahip bu kadar farklı örgüt ve kişilerin bir araya gelmesi sonucu RESPECT’in nasıl bir yapı olduğu ya da olması gerektiği sorunu. Galloway vs. bireysel-kariyerist konumlarıyla uyumlu olarak daha geniş bir hareket alanı istiyor; bunu da daha geniş kitlelere ulaşmak adına temellendiriyor: Hep daha asgaride yetinmek veya seçilmek için bazı grupların (Müslüman okuyun) katkısını almak üzere onlarla özdeşleşmek. RESPECT’in örgütsel omurgasını oluşturan SWP için ise bunu kabullenmek pek o kadar kolay değil (burada Callinicos’un aksine, SWP’yi sol konumun tutarlı bir temsilcisi olarak görmediğimi de belirteyim: SWP her zaman pragmatist politikalar geliştirmesiyle ünlü –ki RESPECT’teki geçmişleri bile bunu doğrular. Ama SWP’nin bile kabul edemeyeceği bir çizgi vardır!).
Galloway’i -Ortadoğu’daki savaşlara karşı cesur çıkışları bir yana- hep o eski İşçi Partisi’nin sol kanadına mensup kendine münhasır biri olarak değerlendirmek doğru olacak. Bunun ötesine geçmiş bir Galloway’i düşünmek imkansız. Aslında ortada ayrılmasını destekleyecek önemli bir gelişme de yoktu. Ancak ayrılması, RESPECT’i medyatik bir figürden mahrum kılmış oldu. En önemlisi ise Müslüman unsurların desteğinin azalması olacak.
SWP açısından bakılırsa, olay, tarihsel olarak komünistlerin yeşertmeye çalıştığı “geniş cephe” koalisyonlarının genelde akıbeti olan başarısızlık durumuna bir örnek daha kazandırılması olarak okunabilir. Bundan sonra yola kendi başlarına devam etmek durumundalar.
RESPECT dışında kalmayı seçmiş partiler ise şimdi parsadan pay kapma telaşında. RESPECT’in nasıl oportünist bir yapı olduğu, dağılmanın kendilerini doğruladığını belirtiyorlar. Bu idealist-sekter konumlarının kulağa hoş geldiğini bilsem de, biraz kitleselleşmenin zararının olmayacağını, RESPECT’in son dönemde İngiltere’de bu tür bir oluşuma en yakın aday olarak olumlu bir girişim oluşturduğunu düşünerek son gelişmeleri üzelerek izlediğimi belirterek noktayı koyayım efendim.
